Profilaktyka

Bezpłatne programy profilaktyczne realizowane we wszystkich Przychodniach Zespołu Opieki Zdrowotnej w Knurowie

Profilaktyka raka szyjki macicy

Rak szyjki macicy jest szóstym, co do częstości, nowotworem u kobiet w Polsce. Rocznie ok. 1.900 kobiet umiera z tego powodu. Głównymi czynnikami ryzyka raka szyjki macicy są: infekcje wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV),wiek (zachorowalność zwiększa się wraz z wiekiem, szczyt zachorowań przypada pomiędzy 45 a 55 rokiem życia), wczesne rozpoczęcie życia seksualnego, duża liczba partnerów seksualnych, duża liczba porodów, niski status społeczny i ekonomiczny, palenie papierosów, stwierdzona wcześniej zmiana patologiczna w badaniu cytologicznym,partnerzy seksualnie niemonogamiczni z infekcją HPV (ryzyko zachorowania wzrasta 20-krotnie).


METODA I CEL WYKONYWANIA BADAŃ PRZESIEWOWYCH

Badania przesiewowe w kierunku wykrywania raka szyjki macicy polegają na wykonywaniu badań cytologicznych wymazów z ujścia zewnętrznego kanału i z tarczy szyjki macicy. Skryning cytologiczny, ze względu na niski koszt i wysoką skuteczność, jest najpopularniejszą metodą badań przesiewowych. W wyniku przeprowadzenia badania cytologicznego można wykryć zmiany przedrakowe i raka we wczesnym okresie zaawansowania choroby. Niezbędnym warunkiem efektywności skryningu cytologicznego jest jego masowość, szacuje się bowiem, że dopiero przy objęciu badaniami przesiewowymi 75% populacji można uzyskać 25% spadek umieralności. W programach przesiewowych nieprawidłowe wyniki badania cytologicznego wymagające dalszych procedur diagnostycznych stanowią od 1% do 8% (w Polsce ok. 2,5%) wszystkich ocenionych rozmazów.


Badania cytologiczne w SPZOZ w Knurowie wykonywane są:

1) w ramach Programu profilaktyki raka szyjki macicy - etap podstawowy, skojarzonego ze świadczeniami ambulatoryjnej opieki specjalistycznej,

2) poza Programem - w ramach ambulatoryjnej opieki specjalistycznej, w przypadku wskazań klinicznych, na podstawie decyzji lekarza poradni ginekologiczno-położniczej.


CEL PROGRAMU

Celem realizacji programu jest zmniejszenie wskaźnika umieralności kobiet na raka szyjki macicy do poziomu osiągniętego w przodujących w tym zakresie krajach Unii Europejskiej oraz podniesienie poziomu wiedzy kobiet na temat profilaktyki raka szyjki macicy i wprowadzenie na terenie całego kraju jednolitego modelu postępowania diagnostycznego. 


DO KOGO JEST SKIEROWANY PROGRAM ?

Program profilaktyki raka szyjki macicy obejmuje populację kobiet w wieku od 25 do 59 lat (przy określaniu wieku brany jest pod uwagę rok urodzenia).

Poszczególne etapy realizacji programu:


Realizacja programu profilaktyki raka szyjki macicy obejmuje następujące etapy:

1) podstawowy - polegający na pobraniu materiału z szyjki macicy do przesiewowego badania cytologicznego realizowany przez SPZOZ w Knurowie w ramach umowy z Narodowym Funduszem Zdrowia w rodzaju ambulatoryjna opieka specjalistyczna,

2) diagnostyczny - polegający na ocenie mikroskopowej pobranego materiału diagnostycznego.


WARUNKI REALIZACJI PROGRAMU - ETAP PODSTAWOWY

1) badania są przeprowadzane:

a) raz na 3 lata,

b) co 12 miesięcy u kobiet obciążonych czynnikami ryzyka (zakażonych wirusem HIV, przyjmujących leki immunosupresyjne, zakażone HPV - typem wysokiego ryzyka),

2) spełnione kryterium wiekowe,

3) pacjentka po zakończeniu leczenia i kontroli onkologicznej z powodu nowotworu złośliwego szyjki macicy (decyzję podejmuje lekarz prowadzący leczenie onkologiczne),

4) pobranie materiału do przesiewowego badania cytologicznego jest realizowane przez lekarza ginekologa w ramach porady zabiegowo-diagnostycznej w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej w zakresie położnictwa i ginekologii w następujących poradniach SPZOZ w Knurowie:

a) Poradnia Ginekologiczno-Położnicza, Knurów, ul. Niepodległości 8, tel. (32) 331 93 33.

b) Poradnia Ginekologiczno-Położnicza, Knurów, ul. K. Wielkiego 6  tel. (32) 235 02 35.

5) uzyskanie od pacjentki udokumentowanej zgody na przetwarzanie danych osobowych, która zapewni możliwość przekazywania w uzasadnionych przypadkach informacji (w szczególności wyników badań, wezwania po odbiór wyników badań) bezpośrednio z systemu informatycznego Narodowego Funduszu Zdrowia lub przez koordynatora programu.


DALSZE POSTĘPOWANIE ZALEŻNOŚCI OD WYNIKU BADANIA CYTOLOGICZNEGO

1) wynik prawidłowy (określony jest jako brak podejrzenia śródnabłonkowej neoplazji oraz raka) - ponowne zgłoszenie się do Programu - etap podstawowy po upływie 3 lat w przedziale wieku od 28 do 59 lat,

2) wynik prawidłowy - ponowne zgłoszenie się do Programu - etap podstawowy po upływie 12 miesięcy w przypadku kobiet obciążonych czynnikami ryzyka,

3) rozmaz cytologiczny niemożliwy do oceny - powtórzenie badania,

4) wynik nieprawidłowy - dalsze postępowanie w oparciu o rekomendacje Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego,


Rozpoznanie nowotworu złośliwego szyjki macicy lub innego schorzenia wymagającego leczenia specjalistycznego - wyłączenie z Programu i skierowanie (poza Programem) na dalsze badania diagnostyczne lub leczenie do świadczeniodawców posiadających z Narodowym Funduszem Zdrowia umowy w odpowiednich rodzajach świadczeń.


Szczegółowy opis programów zdrowotnych

Profilaktyka w Podstawowej Opiece Zdrowotnej

Profilaktyka w Ambulatoryjnej
​​​​​​​Specjalistycznej Opiece Zdrowotnej